Menu

Terug naar Onderwerp >Fytosanitaire noodmaatregelen tegen Xylella fastidiosa

Fytosanitaire noodmaatregelen tegen Xylella fastidiosaTerug naar Onderwerp >


Omzendbrief met betrekking tot fytosanitaire noodmaatregelen tegen Xylella fastidiosa

1. Doel

Deze omzendbrief verduidelijkt de noodmaatregelen die van toepassing zijn voor de Belgische operatoren die planten gevoelig voor de bacterie Xylella fastidiosa produceren, invoeren en verhandelen.

2. Toepassingsgebied

Deze omzendbrief is van toepassing voor alle producenten, invoerders en handelaars van planten die gevoelig zijn voor de bacterie Xylella fastidiosa.

3. Referenties

3.1 Wetgeving

Koninklijk besluit van 10 augustus 2005 betreffende de bestrijding van voor planten en plantaardige producten schadelijke organismen

Uitvoeringsbesluit (EU) 2015/789 van de Commissie van 18 mei 2015 betreffende maatregelen om het binnenbrengen en de verspreiding in de Unie van Xylella fastidiosa (Wells et al.) te voorkomen

Uitvoeringsbesluit (EU) 2015/2417 van de Commissie van 17 december 2015 tot wijziging van Uitvoeringsbesluit (EU) 2015/789 betreffende maatregelen om het binnenbrengen en de verspreiding in de Unie van Xylella fastidiosa (Wells et al.) te voorkomen

3.2 Andere

4. Definities en afkortingen

Waardplanten: planten bestemd voor opplant, met uitzondering van zaden, van de geslachten en soorten die zijn opgenomen in de databank van de Commissie. Waardplanten zijn planten die in de EU reeds besmet zijn bevonden met Xylella fastidiosa, (zie website : http://ec.europa.eu/food/plant/plant_health_biosecurity/legislation/emergency_measures/index_en.htm)

Nader omschreven planten: waardplanten en alle voor opplant bestemde planten, met uitzondering van zaden, van de in bijlage I van uitvoeringsbesluit (EU) 2015/789 opgenomen geslachten of soorten.

5. Fytosanitaire noodmaatregelen tegen Xylella fastidiosa

Xylella fastidiosa is een quarantaine organisme (opgenomen in bijlage I van het koninklijk besluit van 10 augustus 2005).

Naar aanleiding van een uitbraak van deze bacterie in Italië in oktober 2013 werden er Europese noodmaatregelen genomen.

Sindsdien zijn er nieuwe uitbraken vastgesteld in Frankrijk (Corsica en Azurenkust). De situatie werd geëvalueerd en er werd beslist om een aantal maatregelen te verstrengen (Uitvoeringsbesluit (EU) 2015/2417).

Deze nieuwe maatregelen zijn van toepassing vanaf 19 december 2015.

De belangrijke bepalingen voor de operatoren zijn hieronder opgenomen.

5.1 Uitbraken in de EU

Italië heeft een zone afgebakend rond de plaatsen waar Xylella fastidiosa is vastgesteld, die bestaat uit een besmette zone en een bufferzone. De uitbraken vinden plaats in het Zuiden van Italië, in de ‘hak van de laars’. De volledige provincie Lecce is een besmette zone waar men overgegaan is tot inperking van de besmetting en dus geen uitroeiing meer viseert. Ook de bovenliggende provincie, Brindisi, is gedeeltelijk besmet. Boven de besmette zone is er een bufferzone van 10 km afgebakend (alle andere kanten zijn omringd door zee).

Ook in Frankrijk heeft men verschillende uitbraken vastgesteld, met name in Corsica en aan de Azurenkust. Ook hier zijn er bufferzones van 10 km afgebakend rond de besmette zones. In deze zones worden wel uitroeiingsmaatregelen genomen.

5.2 Verplaatsingen binnen de EU

  1. Vanuit de hele EU
    Waardplanten mogen enkel worden verplaatst binnen de EU indien zij vergezeld gaan van een plantenpaspoort. Het PP is verplicht tot op niveau van de professionele eindgebruiker.

    De databank van de Europese Commissie waarin deze waardplanten opgenomen zijn, is beschikbaar op de volgende website: http://ec.europa.eu/food/plant/plant_health_biosecurity/legislation/emergency_measures/index_en.htm

    Van zodra er in de EU nieuwe plantensoorten besmet bevonden worden met Xylella fastidiosa worden deze soorten toegevoegd aan de databank, en bijgevolg worden ze paspoortplichtig tot op niveau van de professionele eindgebruiker.

    De operatoren krijgen tot en met 30/04/2016 de tijd om de plantenpaspoortplicht voor waardplanten te implementeren.

    Operatoren die nog niet beschikken over erkenning 17.1, dienen deze aan te vragen bij het FAVV. Meer informatie omtrent de aanvraag van een erkenning is ter beschikking op de website van het FAVV via de volgende link: http://www.favv.be/erkenningen/modelaanvraagformulier.asp

    Meer informatie betreffende het gebruik van plantenpaspoorten is te vinden in de handleiding plantenpaspoort die beschikbaar is op de website van het FAVV via de volgende link: http://www.favv.be/thematischepublicaties/Plantenpaspoort.asp

  2. Vanuit een afgebakende zone
    De maatregelen die verspreiding van de bacterie uit de afgebakende zones dienen te verhinderen, hebben een impact op het verkeer in de EU van nader omschreven planten die minstens een deel van hun leven opgeplant werden in een afgebakende zone:
  • het verkeer van deze planten wordt doorheen de hele keten (tot aan de eindgebruiker) opgevolgd,

  • enkel nader omschreven planten die komen uit een door de plantenziektekundige dienst toegelaten productiesite vrij van Xylella fastidiosa, mogen vervoerd worden uit de afgebakende zone,

    • Uitzondering: Vitis planten mogen ook uit een site die niet vrij is van Xylella fastidiosa worden verplaatst (binnen en buiten de zone) indien zij een geschikte warmtebehandeling hebben ondergaan

  • nader omschreven planten mogen enkel in het verkeer gebracht worden indien ze vergezeld gaan van een plantenpaspoort,

  • de nader omschreven planten dienen uit de afgebakende zone getransporteerd te worden in gesloten containers of verpakkingen,

  • ontvangst van nader omschreven planten van oorsprong uit de afgebakende zone:

    • operatoren die nader omschreven planten ontvangen die van oorsprong zijn uit een vrije productiesite in de afgebakende zone (of minstens een deel van hun leven in deze zone opgeplant waren), dienen:

      • alle ontvangen partijen en leveranciers bij te houden in een register (gegevens bij te houden gedurende 3 jaar),

      • het FAVV onmiddellijk in te lichten van elke ontvangen partij. De volgende gegevens dienen gecommuniceerd te worden: oorsprong, leverancier, individueel volg-, week- of serienummer van het plantenpaspoort, identiteit en hoeveelheid. Deze info dient bezorgd te worden aan PRI.[PCE]@favv.be (waarbij [PCE] vervangen dient te worden door ANT, BRU, HAI, LIM, LIE, LUX, NAM, OVL, VBR, BRW of WVL (afhankelijk van de provincie waar de ontvanger gevestigd is)).

    • de bevoegde overheid van de lidstaat van vertrek (Italië, Frankrijk of een andere lidstaat indien deze planten heeft ontvangen en ze van hieruit naar België vertrekken) zal ook het FAVV inlichten bij elk verkeer van nader omschreven planten van oorsprong uit een ziektevrije productiesite in de afgebakende zone,

    • er zal een verscherpte documentaire, identiteits- en fytosanitaire controle gebeuren bij de ontvangers van deze planten (inspectie met monsterneming in geval van symptomen). Bij niet-conformiteit zullen de planten onmiddellijk vernietigd worden.

  • verzenden van nader omschreven planten van oorsprong uit een afgebakende zone:

    • operatoren die nader omschreven planten verzenden die van oorsprong zijn uit een afgebakende zone (of er minstens een deel van hun leven opgeplant waren), dienen:

      • alle verzonden partijen en klanten bij te houden in een register (gegevens bij te houden gedurende 3 jaar),

      • het FAVV onmiddellijk in te lichten van elke verzonden partij. De volgende gegevens dienen gecommuniceerd te worden: oorsprong, klant, individueel volg-, week- of serienummer van het plantenpaspoort, identiteit en hoeveelheid. Deze info dient bezorgd te worden aan PRI.[PCE]@favv.be (waarbij [PCE] vervangen dient te worden door ANT, BRU, HAI, LIM, LIE, LUX, NAM, OVL, VBR, BRW of WVL (afhankelijk van de provincie waar de verzender gevestigd is)).

De afgebakende zones in de EU zijn beschikbaar op de volgende website: http://ec.europa.eu/food/plant/plant_health_biosecurity/legislation/emergency_measures/index_en.htm

5.3 ​Invoer

De invoer van nader omschreven planten is verboden tenzij voldaan wordt aan de voorwaarden vermeld onder punt 2) a) of 2) b) hieronder.

  1. Invoerverbod
    Invoer van planten voor opplant (met uitzondering van zaden) van Coffea met oorsprong Costa Rica en Honduras wordt verboden.

    Operatoren dienen het FAVV te informeren vooraleer zij Coffea-planten, die uit Costa Rica en Honduras ingevoerd werden voor de inwerkingtreding van dit besluit, zullen verplaatsen. De volgende gegevens dienen gecommuniceerd te worden: land van oorsprong, datum van ontvangst, hoeveelheid, bestemming, voorziene datum van transport. Deze info dient bezorgd te worden aan PRI.[PCE]@favv.be (waarbij [PCE] vervangen dient te worden door ANT, BRU, HAI, LIM, LIE, LUX, NAM, OVL, VBR, BRW of WVL,(afhankelijk van de provincie waar de betrokkene gevestigd is.

    Deze Coffea-planten zullen steekproefsgewijs bemonsterd worden door het FAVV voor analyse op Xylella fastidiosa, vooraleer ze verder in het verkeer gebracht mogen worden.

    Invoer van andere nader omschreven planten is toegelaten indien voldaan wordt aan onderstaande punt 2) b).

  • Invoermogelijkheden
    Nader omschreven planten mogen enkel ingevoerd worden uit landen, gebieden of sites waarvan de plantenziektekundige dienst aan de Europese Commissie een verklaring heeft bezorgd dat Xylella fastidiosa er niet aanwezig is (specifieke voorwaarden in onderstaande punten a) en b)).

    De Europese Commissie heeft lijsten hiervan gepubliceerd op: http://ec.europa.eu/food/plant/plant_health_biosecurity/legislation/emergency_measures/index_en.htm

    Invoer uit landen/gebieden/sites die niet voorkomen op deze lijsten, is verboden.

    Bij de invoer van nader omschreven planten dient er steeds een fytosanitair certificaat aanwezig te zijn.

    a. Invoer uit derde landen waar het organisme niet aanwezig is
    Op het fytosanitair certificaat dat de zending vergezelt, dient onder de rubriek “aanvullende verklaring” gesteld te worden dat Xylella fastidiosa niet aanwezig is in het land.

    Elke zending zal geïnspecteerd worden op symptomen van Xylella fastidiosa en in geval van symptomen zal de zending bemonsterd worden voor analyse.

    b. Invoer uit derde landen waar het organisme aanwezig is
    Invoer uit deze landen kan enkel onder onderstaande strenge voorwaarden.

    i. Ziektevrij gebied vastgesteld door de bevoegde overheid van het land van oorsprong
    - op het fytosanitair certificaat dient de naam van het gebied (zoals opgenomen in de hierboven genoemde door de Europese Commissie gepubliceerde lijst) vermeld te zijn onder de rubriek ‘plaats van oorsprong’.

    ii. Productiesite vrij van Xylella fastidiosa en zijn vectoren
    - op het fytosanitair certificaat dienen bij de rubriek “aanvullende verklaring” bijkomende vermeldingen in verband met de garantie dat de zending vrij is van de bacterie, vermeld te zijn,
    - de nader omschreven planten dienen getransporteerd te zijn in gesloten recipiënten of verpakkingen.

    Voor ziektevrije productiesites kan aan de grensinspectiepost/provinciale controle-eenheid worden nagevraagd of de betreffende site vrij is.

Elke zending van nader omschreven planten, komende uit een land waar het organisme aanwezig is, wordt geïnspecteerd op symptomen van Xylella fastidiosa. Daarenboven wordt er systematisch een monster genomen om de afwezigheid van het organisme te bevestigen.

6. Bijlagen
Bijlage: Lijst met nader omschreven planten op 19/12/2015