Ketenevent zet consument en samenwerking centraal
Duurzaamheid, marktinzichten en ketensamenwerking als sleutel voor de toekomst
Op 17 juni kwamen siertelers, handelaars en retailvertegenwoordigers samen bij Disaghor Group in Gent voor een tweede ketenevent rond de toekomst van de Belgische sierteeltsector. Na een succesvolle eerste bijeenkomst in oktober 2024, die volledig in het teken stond van duurzaamheid en certificering, lag de focus deze keer op de vermarkting van planten en de verwachtingen van de afnemers. De rode draad doorheen de avond was duidelijk: wie de consument beter begrijpt en de samenwerking binnen de keten versterkt, creëert meerwaarde voor iedereen.
Jan Vancayzeele, consulent AVBS
Certificering wint terrein
Tijdens de opening werd teruggeblikt op het ketenevent van oktober 2024, waar duurzaamheid en certificering centraal stonden. Er zijn al inspanningen geleverd inzake duurzaamheidscertificering, maar we moeten nog steeds een groot gat dichtrijden in vergelijking met Nederland.
De aanwezigen kregen opnieuw de boodschap mee dat certificering geen einddoel op zich is, maar een noodzakelijke basis om ook in de toekomst toegang te behouden tot belangrijke afzetmarkten. Daarbij werd het belang van FSI-compliance benadrukt. De sector moet volgens de sprekers de lat voldoende hoog blijven leggen om geloofwaardig te blijven tegenover handel, retail en consument.
Tijdens het event werd ook de praktijkgids van AVBS voor GlobalG.A.P. kort toegelicht. Deze praktische handleiding moet leden ondersteunen bij de implementatie van de certificeringsvereisten en bijdragen aan een verdere professionalisering van de sector.
"Open informatie-uitwisseling tussen kweker en aannemer wordt steeds belangrijker."
Kwaliteit, levensduur en klantentevredenheid krijgen een steeds groter gewicht.
Retail kijkt verder dan de prijs
Vanuit de retail gaf Elise Wieringa, duurzaamheidsmanager bij Intratuin, een inkijk in de verwachtingen van tuincentra en consumenten. Intratuin is actief in Nederland, België en Duitsland en vertegenwoordigt ongeveer 30 procent van de Nederlandse markt. Vooral Duitsland wordt gezien als een belangrijke groeimarkt.
Volgens Wieringa winnen biodiversiteit, natuur en duurzaamheid jaar na jaar aan belang. Tegelijk worden de eisen vanuit wetgeving en consument steeds strenger. Zo zal vanaf 2027 nieuwe Europese regelgeving duurzaamheidsclaims scherper controleren. Bedrijven zullen hun duurzaamheidsverhalen beter moeten onderbouwen en aantonen.
Ook de houding tegenover gewasbescherming verandert. Consumenten verwachten steeds vaker planten die met minder chemische middelen zijn geproduceerd. Daarbovenop zorgen klimaatverandering en de toenemende druk van quarantaineorganismen zoals Xylella en de Japanse kever voor bijkomende uitdagingen.
Voor retailers blijft het gezond houden van planten in het winkelschap een belangrijk aandachtspunt. Daarom wordt steeds meer ingezet op biologische bestrijding. Hoewel natuurlijke vijanden in veel situaties succesvol zijn, blijven bepaalde plagen zoals trips een uitdaging. Een goede dialoog tussen retailer en producent blijft daarom essentieel. Biologisch geteelde planten vertegenwoordigen vandaag ongeveer acht procent van het totale volume binnen Intratuin. Op termijn wil men dit aandeel laten groeien naar twintig tot vijfentwintig procent.
Ook opvallend was de boodschap dat prijs niet langer de enige bepalende factor is. Kwaliteit, levensduur en klanttevredenheid krijgen een steeds groter gewicht. Tegelijk moet het product uiteraard betaalbaar blijven voor de consument.
Wat het assortiment betreft, pleit Intratuin voor een evenwichtige mix tussen inheemse soorten en andere vaste planten. De consument verwacht keuzevrijheid en diversiteit. Bij verpakkingen gaat de voorkeur duidelijk uit naar meermalig fust.
Op het vlak van substraat ziet Wieringa een duidelijke evolutie richting veenvrije potgrond die verkocht wordt aan consumenten. Voor de verkoop van planten wordt er soms van afgestapt. Voor Intratuin blijft vooral de verdere afbouw van chemische gewasbescherming de hoogste prioriteit.
Corine Verhelst (Decadt - Verhelst), Dimitri De Swert (Boomkwekerij Peers), Elise Wieringa (Intratuin), Nico Provoost (Carry Flor NV) en Miet Poppe (AVBS) tijdens het afsluitende panelgesprek
Data worden even belangrijk als planten
Tijdens het afsluitende panelgesprek gingen vertegenwoordigers van productie, handel en retail dieper in op de uitdagingen voor de toekomst.
Corine Verhelst benadrukte het belang van luisteren naar de klant. Volgens haar moet de consument centraal staan in alle schakels van de keten. De informatie die via handel en retail beschikbaar komt, dient beter door te stromen naar de producent.
Dimitri De Swert wees op het toenemende belang van efficiënt voorraadbeheer en digitale koppelingen tussen kwekers, handel en retail. De snelheid waarmee informatie vandaag moet worden verwerkt, maakt een goede integratie van systemen steeds noodzakelijker.
Nico Provoost ging nog een stap verder en stelde dat de sector niet alleen planten verkoopt, maar ook data. Historische gegevens, realtime informatie en consumentenfeedback worden steeds belangrijker. Volgens hem moet informatie in beide richtingen stromen: van consument naar teler én van teler naar consument. De komende overgang van klassieke EAN-codes naar 2D-QR-codes biedt daarvoor nieuwe mogelijkheden. Via één code zal veel meer informatie beschikbaar kunnen worden gemaakt, zoals plantkenmerken, herkomst, duurzaamheidsinformatie, verpakkingsgegevens en eventuele informatie rond quarantaineorganismen.
Volgens Elise Wieringa wordt bovendien nog te weinig gecommuniceerd over de inspanningen die telers leveren op het vlak van duurzaamheid. Eigenschappen zoals inheems karakter, bijenvriendelijkheid of eventuele invasieve risico's kunnen consumenten helpen om bewustere keuzes te maken. Een vroegtijdige dialoog tussen afnemer en producent blijft daarbij cruciaal.
Samenwerking als sleutel voor de toekomst
Het ketenevent maakte duidelijk dat duurzaamheid ondertussen stevig verankerd zit binnen de sierteeltsector. De volgende uitdaging ligt echter breder. Niet alleen duurzaam produceren, maar ook beter communiceren, samenwerken en inspelen op de verwachtingen van de eindklant zal bepalend zijn voor het succes van de sector. Of het nu gaat om certificering, biodiversiteit, biologische teelt, data-uitwisseling of consumentencommunicatie: de toekomst van de sierteelt wordt gebouwd door alle schakels in de keten samen.
Project 'Als ik jou was'
Het project ‘Als ik jou was’ is een samenwerking tussen Boerenbond, AVBS, Florall en tien siertelers. Het project focust op hoe je je als sierteler beter kan inleven in jouw klant.
