Op de koffie bij Filip en Dylan Van Dingenen

Als er iets Filip en Dylan Van Dingenen uit Merksplas typeert, dan is het toch wel dat ze hun bedrijf zodanig organiseren dat ze op een rustige manier hun planten kunnen kweken. Een continue afzet via veilingen is daar de sleutel voor.
Patrick Dieleman

Filip schetst kort de historiek van hun bedrijf. Hij kwam in 1989 mee in het bedrijf van zijn schoonvader, August Pelckmans, die snij- en potchrysanten kweekte. In 2010 heeft hij het bedrijf overgenomen. “Dylan sprak al van jongs af dat hij in het bedrijf wou komen en thuis wou blijven van school. Maar hij moest van ons eerst een diploma halen.” Dat deed Dylan dan ook. In juni 2016 haalde hij zijn diploma master in de biowetenschappen, richting tuinbouw bij Thomas More in Geel, en vanaf 1 juli begon hij thuis mee te werken. “Ik kon ook eerst elders gaan werken, maar ik wilde persé thuis aan de slag gaan en niet elders tijd verliezen. Bovendien werd mijn moeder enkele maanden nadien ziek.” Filip vertelt dat Dylan zo echt in het bedrijf gesmeten werd, omdat hij zelf veel naar het ziekenhuis moest met zijn vrouw, die twee jaar later overleden is. Hij zorgde dat Dylan ruimte kreeg om zich te ontwikkelen, zodat die al enkele jaren de leiding in handen heeft. Maar uiteraard overleggen ze veel. En grootvader August doet ook nog wel eens zijn inbreng. “Het voordeel is dat we ons niet moeten inhouden voor mekaar”, vindt Dylan. “In grotere bedrijven moet je wel eens oppassen wat je zegt tegen de zaakvoerder. En door onze ideeën samen te leggen, komen we tot een beter resultaat. En daarbij mag het eens botsen, als we het maar bijleggen en nadien samen aan tafel kunnen aanschuiven.”
 

Filip en Dylan hebben vandaag 12 ha chrysanten in vollegrond en 2,4 ha onder glas. Daar kweken ze Primula en Viola cornuta voor het voorjaar, en ook Osteospermum, Petunia, Verbena en Bidens. Ze bewortelen alle stekken zelf. “We specialiseren ons in grote hoeveelheden van enkele soorten”, legt Filip uit. “Dylan heeft die specialisatie nog versterkt. En sedert hij begon is ons chrysantenareaal verdrievoudigd.” 
Vorig jaar hebben ze een serre van 1,4 ha bijgebouwd. Daarvoor hebben ze veel en lang nagedacht en zijn ze op veel bedrijven gaan kijken. De drie compartimenten kunnen afgescheiden worden met een schermdoek. “Dat laat ons vooral toe om in het voorjaar wat meer te verwarmen in één compartiment, terwijl de rest rustig verder groeit”, legt Filip uit. Dylan vult aan dat ze ook veel hebben nagedacht over de dimensies van alles. De volledige serre werd gebetonneerd, zodat de planten geïrrigeerd worden met een eb- en vloedsysteem, maar er is ook bovenberegening. Dylan kan de voedingsoplossing samenstellen met regenwater uit de twee waterbassins en uit 2 silo’s met drainwater – een met hoge en een met lage EC. Het water voor eb en vloed wordt alleen gezuiverd met een zeefbocht. Het water voor de beregening gaat ook nog over een zandfilter, omdat die leidingen smaller zijn en gemakkelijker kunnen verstoppen. Met ziekte-overdracht hebben ze geen problemen, maar als er problemen zouden komen is alles voorzien om snel een extra zuivering te kunnen tussen schakelen. “We hebben lang nagedacht over de dimensies van alle leidingen”, legt Dylan uit. “Het water moet snel op de vloer kunnen komen, maar het moet nadien ook snel wegtrekken. Waar we twijfelden hebben we iets groter gedimensioneerd, om zeker te zijn. Dat kost iets meer, maar als ze achteraf te klein blijken kan je geen kant meer uit.”
 

Opvallend is dat de productie bijna integraal via Naaldwijk en Aalsmeer verkocht wordt, zowel voor de klok als via bemiddeling. En een deel van de potchrysanten gaat ook naar Veiling Rhein-Maas in Herongen (Duitsland). “We zorgen dat we van eind juli tot eind oktober elke dag voor de klok komen met potchrysanten”, vertelt Filip. “We merken over het algemeen dat er ruimte komt in de markt, doordat het aantal telers sterk terugloopt. Anderzijds zien we wel dat de markt voor Allerheiligenchrysanten kleiner wordt, dus mikken we meer op het terras. 
Dylan legt uit dat hun keuze voor de veiling als afzetkanaal enorm veel rust heeft gebracht in hun bedrijfsvoering. “Toen ik pas gestart was hebben we ook andere manieren van afzet geprobeerd, zoals contractteelt. Maar toen we dat na een drietal jaar evalueerden bleek dat we er niet veel beter van werden, terwijl dat wel veel extra stress veroorzaakte. We vermijden bijvoorbeeld dat we moeten bijstoken, om een partij Primula te kunnen leveren in de vastgelegde week. Met de groothandel vermijden we discussies na de levering, wanneer de verkoop bij hen wat minder blijkt te lopen dan verwacht, of discussies wanneer ze op de prijs willen beknibbelen. Doordat we alles voor de klok brengen dat verkoopbaar is, hebben we ook nooit planten waarbij we al eens een bloemetje moeten uitnijpen, omdat ze al iets te ver zijn. Uiteraard zijn er weken met mindere prijzen voor de klok, maar we nemen de bluts met de buil. Telers die via de handel werken hebben ongetwijfeld ook weken dat het wat minder is. 
 

Gevraagd naar zijn ambities op wat langere termijn reageert Dylan dat hij eerst wil bekijken wat de nieuwe uitbreiding meebrengt. “Dit is het eerste jaar met een dubbele productie. Het was best wel pittig, maar het is al bij al goed gelukt. Eerst willen we bekijken hoe we de tijdelijk lege ruimte in de serre gaan benutten. Kiezen we voor een tweede ronde chrysanten of worden het viooltjes of nog een andere teelt? Onze nieuwe kas nodigt ook uit om te automatiseren. We willen vooral minder afhankelijk worden van de beschikbare arbeid.” Filip en Dylan vullen piekarbeid in met Roemeense seizoenarbeiders. Doorgaans komen dezelfde mensen terug om dezelfde taken uit te voeren. Dat loopt goed, maar het blijft onzeker hoe dit binnen enkele jaren zal zijn.
“Nadien is de eerste vraag wat we gaan doen met onze oude kas”, vervolgt Dylan. “Gaan we die ook ombouwen richting potplanten? In dat geval kunnen we geen snijchrysanten meer telen. We gaan niet over één nacht ijs gaan en de rendementen vergelijken.” Groeien is geen doel op zich. Maar Dylan ziet wel dat bedrijven groter worden. “Ik denk dat dit in alle sectoren bezig is. Ondanks onze uitbreidingen blijven we in de veiling bij de groep van kleine bedrijven horen. Later zullen we wellicht nog groeien, maar dan op een meer rustige manier.”